معارف اسلامی

معـارف اســلامــی

بسمه تعالی - ازدواج عمر با ام کلثوم (علیها السلام) از نظر تاریخی ثابت نشده و محقق بزرگوار سید عبد الرزاق مقرّم، ذکر کرده که: امام امیر المؤمنین (علیه السلام) فقط یک دختر داشته و دختر دیگری نداشته و آن حضرت زینب (علیها السلام) است که کنیۀ آن ام کلثوم بوده است.

درس‌هایی از سیره امام حسن(علیه السلام)

برجسته ترین درس از سیره امام حسن(علیه السلام) چیست؟

آیت‌الله شیخ محمد طاهر شبیری خاقانی (دامت برکاته): هرگاه سخن از امام حسن مجتبی (علیه‌السلام) به میان می‌آید، برجسته‌ترین ویژگی که در سیره پاک و نورانی ایشان جلوه‌گر می‌شود و بیش از هر چیز در عرصه اخلاق عملی، روابط اجتماعی و تربیتی نمود دارد، خصلت بردباری و حلم است. این فضیلت، پرتویی از نور اعتدال و شعله‌ای از روشنایی پیشوایان هدایت است؛ همان پیشوایانی که مظهر راه میانه و اعتدال‌اند؛ راهی که نه گرفتار افراط است و نه دچار تفریط. این عدالت فراگیر و همه‌جانبه، چیزی جز صفتی پاک و به‌دور از دو رذیلت افراط و تفریط نیست؛ بلکه حقیقتی استوار است که هیچ‌گونه بطلانی در آن راه ندارد و نوری فروزان است که هیچ تاریکی بر آن سایه نمی‌افکند. از این رو، حسن بن علی (علیه‌السلام) تجسم حق و حقیقتی است که با فیض الهی آشکار شده است؛ چه در ذات، چه در شخصیت و چه در مقام امامتش. چگونه چنین نباشد، در حالی که از گوهر قرآن سیراب شده، با هدایت ایمان پرورش یافته و از فیض بی‌پایان خداوند، بهره‌مند گشته است. از همین رو، شایسته است هر مؤمنی، در هر جایگاه و مقامی که باشد؛ چه در خانواده، چه در حرفه و شغل، چه در عرصه اجتماع و چه در میدان تربیت، امام حسن (علیه‌السلام) را با ویژگی‌های والای اخلاقی و شکیبایی زیبایش، چراغ راه خود قرار دهد و در همه شرایط و فراز و نشیب‌های زندگی، از هدایت و سیره او پیروی کند. و چگونه ممکن است این صفات والا از مهم‌ترین عوامل درمان و اصلاح روح انسان نباشند، در حالی که احساسات را پالایش می‌کنند، هیجان‌ها را مهار می‌سازند، به انسان توان رویارویی با سختی‌ها و اندوه‌ها می‌بخشند و او را یاری می‌کنند تا با آرامش خاطر و قلبی استوار، از بحران‌های روحی و اجتماعی زندگی، عبور کند.

وحدت وجود

«وجود ما عینِ وجود خداست، بلکه وجود همۀ اشیاء (موجودات) عینِ وجود خداوند سبحان است، به این دلیل که وجود ما کمال است و خداوند مالک این کمال می‌باشد، و هر آنچه از کمال که خداوند مالک اوست، عین ذات او خواهد بود، پس وجود ما عین ذات اوست». آیا این مقوله درست است یا اینکه ما صرفاً موجودات خاکی بیش نیستیم؟

بسمه تعالی - اعتقاد به وحدت وجود اگر بر مبنای مکتب و روش فیلسوف ملاصدرا شیرازی (رحمه الله) مبنی بر اینکه همه موجودات مظهر واجب الوجودند، باشد و کثرت را عین وحدت می‌دانند، پس این قول مستلزم کفر نخواهد بود؛ ولی اگر منظور از مقولۀ فوق، اتحاد بین ممکن (موجودات) و واجب الوجود باشد کفر است و مقوله باطل خواهد بود.

نگاه ويژه خداوند به حضرت فاطمه (عليها السلام)

جایگاه حضرت فاطمه (عليها السلام) نزد خداوند متعال چیست؟

برخى از نمونه هايى كه بيانگر نگاه خداوند به فاطمه(عليها السلام) است، را ذكر مى كنيم: 1. عايشه نقل كرد كه پيامبر(صلى الله عليه وآله) پس از وارد شدن فاطمه(عليها السلام) خيلى به او اهميت مى داد، او را بر خودش مقدم مى كرد و در جاى خودش مى نشانيد». [ر ک: مستدرك الصحيحين، ج 3، ص 154.] اين رفتار از پيامبر (صلى الله عليه وآله) دلالت بر عظمت حضرت فاطمه (عليها السلام) دارد از اين جهت كه پروردگار به او نظر دارد و اين نوع ولايت الهى به هيچ كدام از همسران پيامبر(صلى الله عليه وآله) كه مادران افراد با ايمان محسوب مى شوند، داده نشده چه رسد به ديگر زنان با ايمان. 2. ابن عباس روايت کرده است که پيامبر (صلى الله عليه وآله) فرمود: «وقتى مرا به آسمان بالا بردند، ديدم بر درب بهشت چنين نوشته است: جز خداى يگانه، خدايى نيست، محمد پيامبر خدا، على دوست داشتنى نزد خدا، و حسن و حسين برگزيدگان خدا و فاطمه بهترين آفريده خدا است». [تاريخ بغداد، ج 1، ص 259.] در اين روايت بازگشت اين بانوى با ايمان يعنى فاطمه (عليها السلام) را به امامت در مرحله شروع خلقت و همچنين بازگشت به مرحله نهايى را براى ما نشان مى دهد. و اين نكته را براى ما روشن مى كند كه فاطمه(عليها السلام) محورى است كه پيامبرى و امامت به دور آن مى چرخند. (برگرفته شده از کتاب نور ولایت)

جایگاه گریه بر مصائب سید الشهداء (علیه السلام)

گریه در مصایب حضرت سید الشهداء (علیه السلام) چه جایگاهی دارد؟

بسمه تعالی - از آنجایی که یکی از شعبه‌‌های ولایت ابراز محبت و کشف مظلومیتی است که در حق حضرت سید الشهدا (علیه السلام) وارد شده، پس گریه کردن در مصائب امام حسین (علیه السلام) که یکی از مصادیق اظهار شعار ولایت است از مستحبات مؤکده می‌باشد.

محل دفن حضرت زینب

حضرت زینب (علیها السلام) در چه مکانی به خاک سپرده شده اند؟

بسمه تعالی - در کتاب «بنات الرسالة بین العلم والسیاسة» به این موضوع اشاره کرده‌ایم. محل دفن آن بانوی گرامی به‌احتمال قوی در کشور مصر قرار دارد و این دیدگاه از قوت و اعتبار بیشتری برخوردار است، شماری از محققان، علما و مورخان نیز بر این باورند.

عصمت ائمۀ اطهار (علیهم السلام)

آیا به اعتقاد حضرتعالی ائمۀ اطهار (علیهم السلام) دچار سهو و غفلت می‌شوند یا خیر؟

بسمه تعالی - شرایط عصمت برای امام آن است که در معرض خطا، فراموشی و نیز اشتباه و غفلت نباشد، و به طور پیوسته در همۀ حالات توجّهش فقط به خدا باشد و فانی در ذات مقدّس الهی باشد.

فرق میان «نبی» و «رسول»

فرق میان «نبی» و «رسول» چیست؟

بسمه تعالی - نبوّت مرحلۀ ما قبل رسالت است، و یا به عبارتی دیگر، بر «نبی» وحی بدون نزول ملائکه عارض می‌شود؛ اما بر «رسول» ملائکه نازل می‌شوند. و به خاطر همین واقعیت گفته می‌شود که هر رسولی، نبی است ولی هر نبی، رسول نیست. و احیاناً نبوت و رسالت در یک شخص جمع می‌شوند و نسبت بین آنها عموم و خصوص من وجه است و پیامبران اولوالعزم مصداق اجتماع نبوت و رسالت بوده و رسالت آنها جهانی است و برای همه خلق بوده است.

ایمان ابوطالب علیه السلام

نظر حضرتعالی در مورد ایمان ابوطالب (پدر امام علی (علیه السلام)) چیست؟ آیا آنچه در کتب اهل عامه به آن اشاره شده، درست است؟

بسمه تعالی - در ایمان ابوطالب (پدر امام علی (علیه السلام)) هیچ اشکال و تردیدی نیست و هر کس قائل به عدم ایمان وی باشد، از نظر ما ایمانش مخدوش و ناقص است؛ زیرا منصفانه قضاوت نکرده و حق را از خودش تمکین نکرده است و باید با دقت بیشتری به کتب تاریخ مراجعه کند.

جایگاه نحوی کلمه «اهل البیت» در آیه تطهیر

آیا این که کلمه «اهل البیت» در آیه تطهیر به‌عنوان «مفعول ‌به» از باب اختصاص گرفته شود، بهتر از این نیست که منادی برای ندای مقدر باشد؟

بسمه تعالی: از نظر نحوی، هر دو احتمال صحیح است. کلمة «اهل البیت» در این آیه می‌تواند اعراب‌های مختلفی داشته باشد. یکی از این موارد، نصب در مقام مدح است که تقدیر آن چنین می‌شود: «أعنی أهل البیت»، و در این صورت، «مفعول‌ به» خواهد بود. همچنین جایز است که به‌عنوان منادای مضاف قرار گیرد. در زبان عربی، جواز خواندن لام به جرّ و رفع وجود دارد؛ جرّ لام به‌دلیل بدلیّت از «کم» و رفع آن به‌دلیل «مدح» است. به هر حال، عبارت «اهل البیت» بر اختصاص این بزرگواران به ذهاب رجس و تطهیر کامل، دلالت دارد.

اخبار

سوالات شرعی

دروس خارج

آثار و تالیفات

مراکز وابسته

نگارخانه

والد معظّم له

ارتباط با ما